پایان نامه ارشد رشته حقوق خصوصی: دعاوي سهامداران عليه شركت و مديران شركت سهامي

1- اهميت تحقيق………………………………………. 2

2- ضرورت تحقيق………………………………………. 2

3- سؤالات تحقيق………………………………………. 2

4- فرضيات تحقيق………………………………………. 3

5- روش تحقيق………………………………………. 3

6- ترتيب مباحث……………………………………….. 4

فصل اول: کلیات

گفتار اول: تعريف و اقسام شركت سهامي…………………. 7

گفتار دوم: مفهوم سهم و سهامدار……………………………………… 11

الف) تعريف سهم و ماهيت حقوقى آن ……………………………………… 11

ب) تعريف سهامدار……………………………………… 13

ج) حقوق سهامداران نسبت به شركت……………………………………….. 13

1- حق سهامدار نسبت به سرمايه شركت…………………………….. 14

2.حق سهامدار نسبت به سود شركت……………………………… 15

3- حق سهامدار در اداره شركت……………………………………….. 15

گفتار سوم: تعريف دعوي و انواع آن……………………………………… 16

الف) دعاوي اصلي و مشتق………………………………………. 18

ب) دعواي مستقيم و غير مستقيم………………………………………. 19

1- دعواي مستقيم………………………………………. 20

2- دعواي غير مستقيم………………………………………. 20

گفتار چهارم: اقسام دعاوي شركت……………………………………….. 21

الف) دعاوي شركت بر مديران……………………………………… 21

ب) دعوي شركت بر سهامداران……………………………………… 27

ج) دعوى شركت بر شخص ثالث ……………………………………….. 29

د) دعاوى مديران بر شركت ……………………………………….. 31

گفتار پنجم: ويژگي شركتهاي سهامي………………………………………. 35

گفتار ششم: اداره شركت سهامي………………………………………. 38

الف) جايگاه هيأت مديره……………………………………… 38

1- نظريه وكالت……………………………………….. 40

2- نظريه نمايندگي قانوني………………………………………. 41

3- نظريه «ركن بودن» مديران شركت……………………………………….. 41

گفتار هفتم: مباني مسئوليت حقوقي اركان شركت……………………………………….. 42

الف) مسئوليتهاي مدني و كيفري در تأسيس شركت سهامي……………………… 44

1- مسئوليت مدني………………………………………. 45

2- مسئوليت كيفري………………………………………. 47

ب) مسئوليتهاي مدني – كيفري ناشي از اداره شركت…………………… 47

1- مسئوليت مدني مديران و مدير عامل………………………………………. 48

2- مسئوليت كيفري مديران و مدير عامل شركت…………………………. 53

ج) مسئوليت بازرسان……………………………………… 54

1- مسئوليت مدني بازرسان……………………………………… 54

2- مسئوليت كيفري بازرسان……………………………………… 56

فصل دوم: دعاوی سهامداران علیه شرکت

گفتار اول : دعوى بطلان……………………………………… 58

الف) بطلان شركت……………………………………….. 59

ب) بطلان عمليات شركت ……………………………………….. 62

ج) بطلان تصميمات……………………………………….. 62

د) دعوي بطلان تصميمات و صورتجلسات مجامع عمومي………………….. 64

گفتار دوم: دعوي ابطال معاملات……………………………………….. 72

الف) منع معامله با شركت……………………………………….. 77

ب) منع تحصيل وام از شركت……………………………………….. 83

ج) منع مضمون عنه واقع شدن……………………………………… 84

د) منع رقابت با شركت……………………………………….. 85

گفتار سوم: دعوى انحلال شركت ……………………………………….. 86

الف) انحلال قهري (انحلال به علت ورشكستگي)…………………………………….. 89

ب) انحلال به تصميم مجمع عمومي………………………………………. 90

ج) انحلال قضايي (انحلال به حكم دادگاه)…………………………………….. 92

گفتار چهارم: دعوى ورشكستگى ………………………………………. 95

گفتار ششم: دعوى مطالبه سود……………………………………… 102

گفتار هفتم: شرايط شكلى اقامه دعوى عليه شركت سهامى ……………….. 104

فصل سوم: دعاوی سهامداران علیه مدیر شرکت سهامی

گفتار اول: دعوي مسئوليت ناشي از تخلف از مقررات قانوني، اساسنامه و مجامع عمومي……… 117

گفتار دوم: دعوي مسئوليت ناشي از بطلان تصميات يا اقدامات مديران…………. 121

گفتار سوم: مسئوليت ناشي از معاملات مديران يا مدير عامل با شركت……….. 123

گفتار چهارم: دعوي مسئوليت ناشي از اخذ وام و اعتبار از شركت……………….. 126

گفتار پنجم: مسئوليت ناشي از معاملات رقابتآميز با شركت……………… 129

گفتار ششم: دعوى مسئوليت ناشى از ورشكستگى شركت که معلول تخلف مديران باشد……… 130

گفتار هفتم: دعوى مسئوليت ناشىازكاهش يا عدم كفايت دارايى شركت معلول تقصيرمديران………. . 133

گفتار هشتم: دعوى مسئوليت ناشى از تقسيم سود و منافع موهوم توسط مديران شركت ……… 135

گفتار نهم: دعوى مسئوليت ناشى از اضرار به اموال شركت و خيانت در امانت …………… 137

گفتار دهم: عوامل محدودكننده اقامه دعوي………………………………………. 139

1- شرط عدم مسئوليت……………………………………….. 139

2- تأثير مفاصا حساب……………………………………….. 143

3- مرور زمان……………………………………… 147

نتيجهگيري………………………………………. 150

پيشنهاد……………………………………… 152

ضمائم………………………………………. 153

فهرست منابع و مآخذ……………………………………… 203

چکیده:

در ايران شركت سهامي به عنوان رايجترين شركتهاي تجاري در عرصهي فعاليتهاي بازرگاني و يكي از شاخصترين انواع شركتهاي سرمايه، درحقوق تجارت شناخته ميشود، و از آنجا كه در شركتهاي سهامي سرمايه شركت، از طريق مراجعه به اشخاص و سرمايهگذاري آنان تأمين ميشود، كه از اين اشخاص به عنوان شریک يا سهامدار نام برده ميشود، لذا قانونگذار به موجب لايحه اصلاحي قانون تجارت مصوب 1347 مقررات ناظر به چگونگي تشكيل و فعاليت و نظارت بر عملكرد شركت و مديران را به ويژه در قسمت مربوط به شركت سهامي عليرغم برخي كاستيها به نحو مبسوط پيشبيني نموده تا هر چه بيشتر حقوق سهامدارن حفظ گردد. از اين رو در اين قانون در خصوص مسئوليت قانوني مديران شركت سهامي، مقررات سختگيرانهاي نسبت به قواعد عام حاكم بر مسئوليت مدني وضع شده است براین اساس برای سهامداران حق اقامه دعوی پیش بینی شده است و براي مديران، مسئوليت مدني به دو صورت قهري و قراردادي و در مقابل سه شخص: 1. شركت. 2. شركاء يا سهامداران. 3. اشخاص ثالث در نظر گرفته شده است و از لحاظ نحوهي اجرا در قبال سهامداران به دو حالت عادي (شامل انفرادي و اشتراكي) و تضامني صورت ميپذيرد و اقامهي دعوي عليه مديران به دو صورت اصلي و مشتق يا مستقيم و غير مستقيم ممكن است انجام گيرد و سهامداران به منظور استيفاي حقوق خود ميتوانند از سازوكار قانوني برخوردار بوده و به طرفيت شركت دعاوي انحلال، بطلان شركت و بطلان تصميمات و صورتجلسه مجامع عمومی مطرح نمايند و نيزمی توانند سود ومنافع حاصل از فعالیت شركت را مطالبه نمایند. و در صورت احراز ارتکاب تخلف مدیران از مقررات و یا اهمال در انجام وظیفه می توانندخسارت ناشی از اقدامات غیر قانونی آنان را خواستار شوند.

مقدمه:

ترديدي نيست كه امروزه شركتهاي تجاري نقش مهم و مؤثري در عرصهي اقتصادي و مناسبات بازرگاني كشورها، به ويژه در بخش خصوصي دارند. در ايران شركت سهامي به عنوان رايجترين شركتهاي تجاري، در حوزهي فعاليتهاي بازرگاني و يكي از شاخصترين انواع شركتهاي سرمايه درحقوق تجارت شناخته ميشود شركت سهامي همهي ويژگي يك شركت تجاري به معناي خاص را دارد و برخلاف ديگر شركتها در بازرگاني بودن آن، بدون توجه به موضوع فعاليتش هيچگونه اختلافي ميان حقوقدانان به چشم نميخورد. اهميت سرمايه در اين شركت از يكسو و مسئوليت محدود سهامداران به ميزان سرمايهي آنها و نيز سهولت واگذاري سرمايه از سوي ديگر، موجب گرديده است كه شركت سهامي از جايگاه و اهميت ويژهاي برخوردار باشد. و از آنجا كه در شركت سهامي، سرمايهي شركت از طريق مراجعه به اشخاص و سرمايهگذاري آنان تأمين ميشود كه از اين اشخاص به عنوان شريك يا سهامدار نام برده ميشود، لذا بر اين اساس ظاهراً ميتوان گفت: اساس تشكيل شركت سهامي، سهامداران ميباشند. گرچه در ساختار شركت سهامي به تنهايي و مستقيماً براي سهامدار جايگاهي و كاركردي وجود ندارد و سهامداران در قالب مجامع عمومي به عنوان ركن تصميمگيرنده ايفاي نقش مينمايند ولي با اين وجود، سهامدار از جهت اينكه در شركت عضويت دارد و صاحب سهم ميباشد، بنابراين با امعان نظر به مقرارت قانون تجارت از جمله حقوقي كه دارا ميباشد واز سهم ناشي ميگردد – ميتوان «حق اقامه دعوي عليه شركت و مديران شركت سهامي» بيان كرد كه در اين تحقيق سعي بر آن است كه مقررات مزبور تبيين گردد.

1- اهمیت تحقیق

از آنجا كه سهامداران شركت سهامي به منظور كسب سود و منفعت و درآمد بيشتر، اقدام به سرمايهگذاري و خريد سهام مينمايند. از اين رو قانونگذار هم به منظور حمايت و حفظ و صيانت از حقوق سهامداران به موجب لايحه اصلاحي قانون تجارت، مقرراتي را وضع نموده است كه به نظر ميرسد سهامداران ميبايست در مقام استيفاي حقوق خود نسبت به اين مقررات و سازوكارهاي قانوني آشنا باشند.

بر اين اساس مباحث مربوط به چگونگي طرح دعاوي و فرآيند آن مورد بررسي قرار گرفته است.

2- ضرورت تحقیق

در خصوص موضوع «دعاوي سهامدارن عليه شركت و مديران شركت سهامي» اگر چه اساتيد معظم حقوق تجارت در آثار فاخر و ارزشمندخود به طور خلاصه به آن اشاره نمودهاند. برای نمونه دكتر اسكيني در كتاب حقوق تجارت جلد دوم و دكتر پاسبان در كتاب حقوق شركتهاي تجاري و دكتر خزاعي در كتاب حقوق تجارت جلد دوم و دكتر ستوده در كتاب حقوق تجارت جلد دوم و دكتر عيسائي تفرشي در كتاب مباحثي تحليلي از حقوقشركتهاي تجاري در دو جلد و همچنين دكتر صفينيا در كتاب درآمدي بر قانون شركتهاي تجاري در ايران و نيز ساير اساتيد در تأليفات و مقالات خود مطالبي را بيان داشتهاند با اين وجود چون منبعي كه به صورت جامع و مشروح به اين موضوع پرداخته باشد موجود نبود، انگيزهاي شد که اينجانب در اين مورد تحقيق حاضر را ارائه و تقديم نمايم.

3- سوالات تحقیق

1- آيا امكان اقامهي دعوي از سوي سهامداران به طرفيت شركت سهامي و مديران وجود دارد؟

2- آيا سهامداران ميتوانند دعوي مسئوليت عليه مديران شركت مطرح نمايند؟

3- سهامداران چه نوع دعاوي را ميتوانند عليه شركت اقامه نمايند؟

4- آيا ميتوان حق صاحبان سهم را در مورد اقامه دعوي عليه مديران شركت محدود كرد؟

4- فرضیات تحقیق

1- با امعان نظر به مقررات لايحه اصلاحي قانون تجارت، سهامداران به عنوان ذينفع ميتوانند عليه شركت و مديران آن اقامه دعوي نمايند.

2- در صورتي كه مديران در انجام فعاليت قانوني خود مرتكب اهمال و يا تخلف شوند و از اين جهت خسارتي وارد گردد، سهامداران ميتوانند دعوي مسئوليت ناشي از هرگونه اهمال و تخلف اقامه نموده و خسارات وارده را خواستار شوند.

3- سهامدارن شركت سهامي ميتوانند عليه شركت به خواستهي انحلال و بطلان شركت، ابطال تصميمات مجامع عمومي، و مطالبهي منافع متعلق به سهم را اقامه نمايند.

4. به موجب مقررات قانون تجارت، نميتوان به هيچ نحوي حق صاحبان سهم را در مورد اقامهي دعوي مسئوليت محدود نمود.

5- روش تحقیق

شيوهي كار در اين تحقيق به روش كتابخانهاي صورت گرفته است و تلاش شده كه مباني و عناويني كه سهامداران وفق مقررات قانون تجارت ميتوانند براساس آنها عليه شركت و مديران شركت سهامي اقامه دعوي نمايند به نحو منسجم بيان گردد. اميد است كه دستاورد تحقيق بتواند منشأ اثر و راهگشاي مشكلات احتمالي جامعه باشد.

6- ترتیب مباحث

تحقيق حاضر مشتمل بر يك مقدمه و سه فصل و يك ضميمه است كه فصل اول در بيان كليات و به هفت گفتار تقسيم شده است كه در گفتار اول تعريف و اقسام شركت سهامي و در گفتار دوم مفهوم سهم و سهامدار و گفتار سوم در ارتباط با تعريف دعوي و انواع آن و در گفتار چهارم اقسام دعاوي شركت و در گفتار پنجم ويژگي شركت سهامي و در گفتار ششم ادارهي شركت سهامي و در گفتار هفتم مباني مسئوليت حقوقي اركان شركت بيان شده است.

درفصل دوم عناويني كه سهامداران ميتوانند تحت آن عليه شركت اقامه دعوي نمايند بيان شده و به هفت گفتار تقسيم ميگردد. گفتار اول به بيان دعوي بطلان و گفتار دوم در رابطه با انحلال شركت و در گفتار سوم در خصوص ابطال معاملات و در گفتار چهارم دعوي ورشكستگي و در گفتار پنجم دعوي و اعتراض نسبت به تقليل سرمايه شركت سهامي و گفتار ششم در ارتباط با مطالبه سود ميباشد و گفتار هفتم نيز به شرايط شكلي اقامه دعوي اختصاص يافته است.

فصل سوم در خصوص دعاوي سهامداران عليه مديران شركت ميباشد كه در اين فصل دعاوي مسئوليت مديران مورد بررسي قرار گرفته است و شامل ده گفتار ميباشد كه گفتار اول مربوط به دعوي مسئوليت ناشي از مقررات و گفتار دوم مسئوليت ناشي از بطلان تصميمات یا اقدامات مديران و گفتار سوم مسئوليت ناشي از معاملات مديران با شركت و گفتار چهارم مسئوليت ناشي از اخذ وام از شركت گفتار پنجم مسئوليت ناشي از معاملات رقابتآميز با شركت و گفتار ششم مسئوليت ناشي از ورشكستگي و گفتار هفتم مسئوليت ناشي از كاهش دارايي شركت و گفتار هشتم مسئوليت ناشي از تقسيم سود موهوم و در گفتار نهم مسئوليت ناشي از اضرار به اموال شركت مورد بحث قرار گرفته و در گفتار دهم نيز عوامل محدودكنندهي اقامه دعوي بيان شده است و در خاتمه نيز نتيجهگيري كلي از مباحث به عمل آمده است و در قسمت ضمايم، فتوكپي آراي صادره از محاكم دادگستري كه به موضوعات تحقيق ارتباط دارد جهت آگاهي بيشتر آورده شده است.

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند